NHÌN XA HƠN VẺ BÊN NGOÀI

Vị Giám đốc điều hành ấy rõ ràng có vẻ ngoài đầy thuyết phục. Ông ấy cao ráo, phong thái thể thao, luôn toả ra sức hút khiến mọi người đều bị lôi cuốn. Ông ấy đã tạo một ấn tượng với mọi người khi gặp họ, và đặc biệt là khi ông diễn thuyết trước công chúng. Vì vậy, mọi người đều sững sờ khi ông bị sa thải vì sử dụng nguồn lực công ty không phù hợp. Điều này khiến mọi người đặt câu hỏi không chỉ về vị Giám đốc điều hành mà còn về những giá trị của công ty. Làm thế nào họ có thể giao phó trọng trách lãnh đạo cho một người như thế?
Đáng buồn thay, đây không phải là một trường hợp hiếm hoi. Chúng ta thường nghe hoặc đọc về một nhà lãnh đạo kiệt xuất, một người nổi tiếng và được ngưỡng mộ rộng rãi, lại rơi vào sự suy đồi về đạo đức hoặc luân lý nào đó. Những gì chúng ta thấy không phải lúc nào cũng là bản chất thật sự. Điều này xảy ra như thế nào? Làm thế nào mà diện mạo bên ngoài lại có thể đánh lừa chúng ta đến thế?
Chúng ta tìm thấy một ví dụ sâu sắc trong Cựu Ước. Đó là câu chuyện về việc chọn nhà vua kế vị Sau-lơ, đó là vị vua đầu tiên của Y-sơ-ra-ên và cũng là người có nhiều sai lầm. Đức Chúa Trời đã chỉ thị cho tiên tri Sa-mu-ên xức dầu cho vị vua mới, người mà Ngài phán rằng sẽ được chọn từ các con trai của một người tên là Y-sai. Khi các con trai của Y-sai đã tập hợp lại, Sa-muên nhìn từng người và nghĩ rằng một hoặc hai người có vẻ như mang phong thái của bậc quân vương. Tuy nhiên, Đức Chúa Trời không bị lừa bởi vẻ bề ngoài. Ngài bảo Sa-mu-ên hãy nhìn xa hơn vẻ bề ngoài, vượt ra ngoài những đặc điểm hời hợt khi tìm người kế vị Sau-lơ.
“Nhưng Chúa phán với Sa-mu-ên: ‘7 Nhưng Đức Giê-hô-va phán cùng Samu-ên rằng: Chớ xem về bộ dạng và hình vóc cao lớn của nó, vì ta đã bỏ nó. Đức Giê-hô-va chẳng xem điều gì loài người xem; loài người xem bề ngoài, nhưng Đức Giê-hô-va nhìn thấy trong lòng. ‘” (1 Sa-mu-ên 16:7). Phân đoạn này không cung cấp chi tiết cụ thể về lý do tại sao những người con trai khác của Y-sai không được chọn, nhưng rõ ràng là người con trai út – một cậu bé chăn cừu thấp hèn tên là David – sở hữu những phẩm chất mà Đức Chúa Trời đang tìm kiếm để dẫn dắt dân Y-sơ-ra-ên là dân được chọn của Ngài.

Chân lý từ ví dụ Kinh Thánh này rất rõ ràng: Nhân cách đích thực được nuôi dưỡng từ sâu thẳm bên trong chúng ta, bất kể bên ngoài trông như thế nào. Thật không may, bởi vì chúng ta không thể nhìn xuyên thấu lòng của một người – nhân cách của họ – nên chúng ta có xu hướng đánh giá mọi người theo cách họ thể hiện bản thân ra bên ngoài: cách họ nói chuyện, ăn mặc, các giao tiếp phi ngôn ngữ và tín hiệu hành vi. Đôi khi diện mạo bên ngoài và những đặc điểm bên trong phù hợp với nhau, nhưng nhiều khi chúng không giống nhau. Làm thế nào để chúng ta phân biệt được liệu xem một ai đó mà chúng ta định thuê hay người mà chúng ta đang cân nhắc hợp tác cùng có thực sự chân thành hay không? Dưới đây là một số tiêu chí từ sách Châm ngôn:

Tinh thần cầu thị. Thật nguy hiểm khi giao những trách nhiệm quan trọng cho một người nghĩ rằng họ biết tất cả và không mở lòng với sự sửa chữa và khuyên bảo. “5Người khôn ngoan có sức mạnh, Và người tri thức gia thêm năng lực.6 Vì con phải nhờ mưu khôn mà đánh giặc;Đâu có nhiều mưu sĩ thì đặng toàn thắng.” (Châm ngôn 24:5-6).

Sự trung tín. Chúng ta cần tìm những người đáng tin cậy bất kể hoàn cảnh nào. “6 Phần nhiều người khoe khoang sự nhân từ mình; Nhưng ai sẽ tìm được một người trung thành??” (Châm ngôn 20:6).

Lòng khiêm nhường. Khi con người quá tự cao về bản thân, có cái tôi thổi phồng, các vấn đề thường nảy sinh. “2 Khi kiêu ngạo đến, sỉ nhục cũng đến nữa; Nhưng sự khôn ngoan vẫn ở với người khiêm nhượng.” (Châm ngôn 11:2).

Kiểm soát cảm xúc.
Một người dễ nổi nóng và có những cảm xúc tiêu cực khác có thể phá hoại tinh thần và sự hòa hợp của nhóm. “27 Người nào kiêng lời nói mình có tri thức; Còn người có tánh ôn hàn là một người thông sáng.” (Châm ngôn 17:27).

© 2026, Mạng lưới kinh doanh độc đáo. Được chuyển thể với sự cho phép của “UBN Integrity Moments”, một bài bình luận về các vấn đề đức tin trong công việc. Truy cập www.unconventionalbusiness.org. UBN là một mục vụ đức tin tại nơi làm việc phục vụ cộng đồng doanh nghiệp nhỏ quốc tế.

Câu hỏi phản ánh / thảo luận
  1. Bạn đã bao giờ bị đánh lừa bởi vẻ bề ngoài của một người, nghĩ rằng họ là một người thế này sau đó phát hiện ra họ rất khác với những gì bạn từng cảm nhận chưa? Giải thích tình huống đó như thế nào.

  2. Việc quá chú trọng vào vẻ bề ngoài khi đưa ra các quyết định tuyển dụng, giao phó trọng trách, thiết lập quan hệ đối tác kinh doanh, hay thậm chí là trong việc chọn bạn mà chơi sẽ dẫn đến những hệ lụy gì?

  3. Chúng ta không thể “nhìn thấu tấm lòng” giống như cách Đức Chúa Trời làm, như được mô tả trong 1 Sa-mu-ên 16:7, nhưng chúng ta có thể sử dụng những cách nào khác để cố gắng khám phá bản chất thật sự ẩn sâu bên trong một con người?

  4. Bên cạnh tinh thần cầu thị, sự trung tín, lòng khiêm nhường và kiểm soát cảm xúc, theo bạn còn có một số phẩm chất nội tại nào khác quan trọng cần xem xét là gì?

LƯU Ý: Nếu bạn có Kinh Thánh và muốn đọc thêm, hãy xem xét các đoạn sau:

1 Sử-ký 28:9

9 Còn ngươi, là Sa-lô-môn, con trai ta, hãy nhận biết Đức Chúa Trời của cha, hết lòng vui ý mà phục sự Ngài; vì Đức Giê-hô-va dò xét tấm lòng, và phân biệt các ý tưởng. Nếu con tìm kiếm Ngài, Ngài sẽ cho con gặp; nhưng nếu con lìa bỏ Ngài, ắt Ngài sẽ từ bỏ con đời đời.

Châm-ngôn 21:2

2 Các đường lối của loài người đều chánh đáng theo mắt họ; Song Đức Giêhô-va cân nhắc cái lòng.

Giê Rê Mi 17:10

10 Ta, Đức Giê-hô-va, dò xét trong trí, thử nghiệm trong lòng, báo cho mỗi người tùy đường họ đi, tùy kết quả của việc họ làm.

Ma-thi-ơ 23:27-28

27 Khốn cho các ngươi, thầy thông giáo và người Pha-ri-si, là kẻ giả hình! Vì các ngươi giống như mồ mả tô trắng bề ngoài cho đẹp, mà bề trong thì đầy xương người chết và mọi thứ dơ dáy. 28 Các ngươi cũng vậy, bề ngoài ra dáng công bình, nhưng ở trong thì chan chứa sự giả hình và tội lỗi.

Công Vụ Các Sứ Đồ 13:22

 22 đoạn, Ngài bỏ vua đó, lại lập Đa-vít làm vua, mà làm chứng về người rằng: Ta đã tìm thấy Đa-vít con của Gie-sê, là người vừa lòng ta, người sẽ tuân theo mọi ý chỉ ta.

Thử thách cho tuần này

Trong tuần tới, hãy đánh giá cách bạn phản ứng với mọi người khi bạn gặp họ lần đầu tiên. Bạn có phải là một người đánh giá tốt về tính cách, hay bạn có xu hướng đưa ra phán đoán nhanh chóng về mọi người dựa trên cách họ thể hiện và hành động bên ngoài?

Có thể hữu ích khi nói về điều này với một người cố vấn, cố vấn đáng tin cậy, một người bạn thân, nhóm CBMC của bạn hoặc một nhóm trách nhiệm. Làm thế nào bạn – và họ – có thể trở nên tốt hơn trong việc đánh giá con người thực sự là ai, thay vì chỉ nhìn vào cách họ thể hiện ra bên ngoài?